มโนราห์ ประวัติและตำนาน วัฒนธรรมพื้นบ้านจากภาคใต้ของประเทศไทย

มโนราห์ ประวัติและตำนาน วัฒนธรรมพื้นบ้านจากภาคใต้ของประเทศไทย

หลายคนคงจะเคยได้ยินชื่อ มโนราห์ กันมาบ้าง ไม่มากก็น้อย เพราะวัฒนธรรมการร่ายรำชนิดนี้มีความโด่งดังพอสมควร ถือเป็นการละเล่นและวัฒนธรรมที่เก่าแก่

มโนราห์ ประวัติและตำนาน วัฒนธรรมพื้นบ้านจากภาคใต้ของประเทศไทย

หลายคนคงจะเคยได้ยินชื่อ มโนราห์ กันมาบ้าง ไม่มากก็น้อย เพราะวัฒนธรรมการร่ายรำชนิดนี้มีความโด่งดังพอสมควร ถือเป็นการละเล่นและวัฒนธรรมที่เก่าแก่ และมีประวัติสืบทอดกันมายาวนานหลายชั่วอายุคน แต่มีใครจะรู้บ้างว่าประวัติของวัฒนธรรมที่มีถิ่นกำเนิดจากภาคใต้นั้น มีที่มาที่ไปอย่างไร รูปแบบเป็นอย่างไรและทุกวันนี้วัฒนธรรม มโนราห์ยังหลงเหลืออยู่แค่ไหน

มโนราห์

Manohra

ประวัติจุดเริ่มต้นของมโนราห์

มโนราห์

South Thailand

มโนราห์ หรือ โนรา เป็นการละเล่นพื้นเมืองที่มีถิ่นกำเนิดจากภาคใต้ ในการละเล่นนิดนี้จะมีทั้ง ร้องเพลงและเต้นรำ แรกเริ่มเดิมทีเชื่อกันว่าจุกเริ่มต้นของโนรานั้นเกิดจากการนำ ศิลปะการร่ายรำของอินเดียมาประยุกต์ โดยทางต้นฉบับจะเป็นการร่ายรำชั้นสูงเพื่อบูชาเทพเจ้าฝั่งฮินดู แต่ต่อมาเมื่อเข้ามาถึงไทย บทคำร้องได้มีการนำเอามาดัดแปลงให้เขากับประเทศไทยที่นับถือศาสนาพุทธ แต่เค้าโครงเดิมก็ยังคงมีให้เห็นอยู่ มโนราห์เริ่มมีชื่อเสียงจาก หัวเมืองพัทลุง และเริ่มมีความแพร่หลายมากขึ้นจนเข้ามาถึงตัวเมืองใหญ่ๆในภาคกลาง ในช่วงสมัยยุคสุโขทัย นางจากมโนราห์จะเป็นศิลปะการร้องเล่นชั้นสูงแล้ว การเล่นดนตรี การตัดเย็บเสื้อ ช่างไม้ ช่างก่อสร้าง ก็เป็นศาสตร์ชั้นสูงที่มีความสำคัญต่อมโนราห์เช่นกัน

องค์ประกอบหลักของการแสดง

มโนราห์

Manora

การรำ โนราแต่ละตัวต้องรำแสดงออกถึงความชำนาญและความสามารถเฉพาะตน โดยการรำผสมท่าต่างๆ เข้าด้วยกันอย่างต่อเนื่อง สอดคล้องไปกับเสียงดนตร แต่ละท่ามีความถูกต้องตามแบบฉบับ  และต้องรำให้สวยงามอ่อนช้อยหรือกระฉับกระเฉง

การร้อง โนราแต่ละตัวจะต้องอวดลีลาการร้องขับบทกลอนในลักษณะต่างๆ เช่น เสียงไพเราะดังชัดเจน จังหวะการร้องขับถูกต้องเร้าใจ มีปฏิภาณในการคิดกลอนรวดเร็ว ได้เนื้อหาดี สัมผัสดี มีความสามารถในการร้องโต้ตอบ แก้คำอย่างฉับพลันและคมคาย 

การทำบท เป็นการอวดความสามารถในการตีความหมายของบทร้องเป็นท่ารำ ให้คำร้องและท่ารำสัมพันธ์กันต้องตีท่าให้หลากหลายและครบถ้วน ตามคำร้องทุกถ้อยคำต้องขับบทร้องและตีท่ารำให้ประสมกลมกลืนกับจังหวะและลีลา ของดนตรีอย่างเหมาะเจาะ

การรำเฉพาะอย่าง นอกจากโนราแต่ละคนจะต้องมีความสามารถในการรำ การร้อง และการทำบทดังกล่าวแล้วยังต้องฝึกการรำเฉพาะอย่างให้เกิดความชำนาญเป็นพิเศษ 

การเล่นเป็นเรื่อง โดยปกติโนราไม่เน้นการเล่นเป็นเรื่อง แต่ถ้ามีเวลาแสดงมากพอหลังจากการอวดการรำและการร้อง

มโนราห์ในยุคปัจจุบัน

มโนราห์

Family Business

มโนราห์ในยุคปัจจุบันมักจะถูกพูดถึงในหมู่คนไทยในวงกว้างว่าเป็นศิลปะ ที่มีถิ่นกำเนิดจากทางใต้ เพียงเท่านั้น การที่เราจะหาดูมโนราห์ในกรุงเทพนั้นเป็นเรื่องที่ทำได้ยากมาก อย่างมากเราก็จะเห็นแค่ในภาพยนตร์เท่านั้น การที่เราจะได้เห็นการแสดงชนิดนี่ในเมืองหลวงก็คจะต้องเป็นในงานเทศกาลใหญ่ๆ หรืองานที่สำคัญจริงๆ แต่ก็ไม่ได้มีความนิยมมากนัก เช่นเดียวกับศาสตร์ชั้นสูงโบราณในรูปแบบอื่น เหตุผลส่วนหนึ่งก็เป็นเพราะศิลปะชั้นสูงนั้นเข้าถึงได้ยาก และไม่มีการประยุกต์ให้ทันสมัย เมื่อ และเเมื่อเด็กรุ่นใหม่อยากจะเข้าไปมีส่วนร่วมหรือประยุกต์ก็มักจะโดนกีดกันจากผู้ใหญ่

Source : sites.google

มโนราห์ ประวัติและตำนาน วัฒนธรรมพื้นบ้านจากภาคใต้ของประเทศไทย

บทความอื่นๆที่น่าสนใจ :

“คะลำ” ความเชื่อ ที่สืบทอดกันมาของชาว อีสาน จารีตประเพณีสืบทอดกันมา

ความเชื่อ ไล่ฝน ของคนทั่วโลก พิธีไล่ฝนที่เขาว่าได้ผล 100 %

20 แบบ พานบายศรี พานไหว้ครูสวยๆ งานฝีมือชั้นสูงสำหรับใช้ในพิธีมงคล

ความเชื่อ ลางบอกเหตุในบ้าน ตามความเชื่อคนโบราณ ไม่เชื่ออย่าลบหลู่

 

 

บทความโดย

J.J.